ABD’nin Venezuela’da sergilediği hukuksuzluk, uluslararası siyasette uzun süredir zaten konuşulan bir gerçeği yeniden gözler önüne sermiştir;
“Washington, fiilen dünya jandarmalığı rolünü üstlenmiş durumda!”
Resmî açıklamalar hukuk, uyuşturucu ve güvenlik gerekçelerine dayansa da, operasyonların fiili etkisi ve diğer ülkelere verilmek istenen mesaj çok daha geniş ve derindir!
ABD Müdahalesinin Küresel Etkileri diğer ülkelerde bir dizi endişe yaratıyor!
Nedir bunlar?
ABD, istemediği liderleri hedef alabiliyor!
Bu, özellikle küçük ve ekonomik olarak zayıf ülkeler için ciddi bir tehdittir!
Ekonomik ve diplomatik yaptırımlar, ABD’nin mesajını pekiştirmektedir!
Bazı ülkeler, benzer müdahale ihtimaline karşı iç siyasetlerini daha temkinli yürütmek zorunda kalabilmektedir!
ABD’nin operasyon kapasitesi ve hızlı müdahale yeteneği, diğer ülkelerin askeri planlarını ve stratejilerini doğrudan etkilemektedir!
Kısaca, ABD fiilen;
“Biz Güçlüyüz, Direnmek Sizin için Riskli Olacaktır!” mesajını veriyor!
ABD, Resmî platformlarda;
Müdahaleleri uluslararası hukuka uygun gerekçelerle kılıflanırdırıyor!
Nedir bunlar?
Uyuşturucu, Güvenlik ve Suçla Mücadele!
Ancak diplomatik açıdan bakıldığında, diğer ülkeler bunu açık bir caydırıcı güç gösterisi olarak algılıyor;
“ABD, çıkarları söz konusu olduğunda sınır tanımadan hareket edebilir!”
Yani resmî söylem hukuki ve meşru gözükse de, fiili etkisi bir tehdit ve güç gösterisinden öteye geçmiyor!
ABD, kendi hukukuna göre Maduro’yu yargılayabileceğini iddia edebilir.
Özellikle uyuşturucu, kara para ve terörle bağlantılı suçlarda federal mahkemelerin ülke dışı yetki iddiası var.
Ancak uluslararası hukuk öyle demiyor!
Ne diyor Uluslararası Hukuk?
“Maduro bir Devlet Başkanı olarak Kişisel Dokunulmazlığa sahiptir!
ABD’nin bu konuda BM kararı veya Uluslararası Ceza Mahkemesi yetkisi yoktur!” diyor.
“ABD Maduro’yu Devlet Başkanı olarak tanımıyor!” argümanı hukuken yeterli değil; aksi hâlde dünya çapında her ülke benzer şekilde hareket edebilir ve uluslararası sistem çökebilir!
Sonuç olarak;
ABD hukuken tartışmalı bir şekilde yargılayabilir, ama uluslararası hukuk açısından bu yetki sağlam ve evrensel olarak kabul edilmiş değildir!
Küresel Mesaj ve Sonuç İtibariyle;
ABD’nin Venezuela’ya müdahalesi, sadece Maduro’yu hedef almakla kalmıyor, diğer ülkeler için fiili bir mesaj niteliği taşıyor!
Nedir bu mesaj?
“Güçlü Olan Kuralları Belirler ve Uygular!
Karşı çıkanlar ya da direnç gösterenler, sonuçlarına katlanmak zorundadır!”
Diplomatik dille bu mesaj açıkça söylenmese de, özellikle Latin Amerika, Afrika ve bazı Asya ülkelerinde “Ders Verme” niteliğinde bir güç gösterisi olarak algılanıyor ve ABD’ye karşı “Çekince” yaratıyor!
ABD’nin fiilen dünya jandarmalığı rolünü üstlenmesi, hukuken meşru değildir!
Lakin güç dengesi ve global yapının dayattığı bir tarihi bir hukuksuzluk örneğidir!
Tarihi sürece bakıldığında tek taraflı “Jandarmalıkların” uzun ömürlü olamadıkları görülür!
Küresel arenada maalesef ABD fiilen jandarma rolündedir ve dünya çoğu zaman bunu engelleyemiyor; ancak hukuki meşruiyet tartışmalı ve bu durum kalıcı değildir!
Uluslararası hukuk kural olmaktan çıkmış, güç siyaseti ön plana geçmiştir!
İçimizdekilere Neler Oluyor Bu Arada?
Venezuela Devlet Başkanı Nicolás Maduro’nun ABD tarafından kaçırılışı anını resmeden bir fotoğrafın sosyal medya hesaplarında paylaşılması ve;
“Bu fotoğrafa iyi bak, Sayın Erdoğan!” şeklindeki alçakça ifadelerle ülkesinin Cumhurbaşkanının tehdit edilmesi durumunu, nasıl bir sıfatla tanımlayacağınızı sizin takdirlerinize bırakıyoruz!
Biz mi?
“İhanetin Alnın Ortasına Yazılmış Halidir!” deriz!
Mahmut Çetin
|
