Her Unutkanlık Alzheimer Değil: Ruhsal Yorgunluk Mu Beyin Hastalığı Mı
Unutkanlığın her zaman aynı nedene bağlı olmadığını belirten uzmanlar, bu durumun bazı vakalarda nörolojik hastalıkların, bazı durumlarda ise psikiyatrik sorunların bir belirtisi olabildiğini vurguluyor. Nörolojik kökenli unutkanlıklar genellikle yavaş ve sinsi bir şekilde ilerlerken, psikiyatrik nedenlerden kaynaklanan unutkanlıkların daha ani başladığına dikkat çekiliyor. Konuya ilişkin önemli bilgiler paylaşan Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Burcu Polat, basit bazı soruların cevaplarının unutkanlığın arkasındaki gerçek nedeni belirlemede hayati bir rol oynadığını ifade etti.
Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Burcu Polat Açıkladı: Unutkanlığı Ayırt Etmenin İpucu Yakınların Gözleminde Gizli
Nörolojik Ve Psikiyatrik Unutkanlıkta Altta Yatan Mekanizmalar Farklı
Unutkanlığın, Alzheimer gibi hem nörodejeneratif hastalıkların hem de psikiyatrik sorunların ortak bir semptomu olabileceğini dile getiren Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Burcu Polat, iki türün altta yatan mekanizmaları ile klinik özelliklerinin tamamen farklı olduğunu aktardı.
Nörolojik unutkanlığın yavaş, sinsi ve genellikle ilerleyici bir başlangıcı olduğunu belirten Doç. Dr. Polat, bu süreçte öncelikle yakın belleğin bozulduğunu söyledi. Hastanın çoğunlukla unuttuğunu fark etmediğini veya bu durumu önemsemediğini ifade eden Polat, zamanla dil, yön bulma ve yürütücü işlevler gibi diğer bilişsel alanların da etkilendiğini kaydetti. Nörolojik muayenede yürüme bozukluğu ve güç kaybı gibi ek bulguların tabloya eşlik edebileceğini sözlerine ekleyen Polat, nöropsikolojik testlerde gerçek bir öğrenme ve hatırlama sorunu yaşandığını, hastaya ipucu verilse bile performansın düzelmediğini vurguladı.
Duygudurum Bozukluğu Tedavi Edildiğinde Bilişsel Şikayetler Düzeliyor
Psikiyatrik kökenli unutkanlıkların özelliklerine de değinen Doç. Dr. Burcu Polat, bu durumun genellikle daha yeni başlangıçlı olduğunu ve ilgisizlik, uyku ile iştah değişiklikleri, keyifsizlik gibi depresif belirtilerle eş zamanlı ortaya çıktığını belirtti. Psikiyatrik unutkanlık yaşayan hastaların durumdan yoğun bir şekilde şikayetçi olduğunu ve bunu fazlaca önemsediğini söyleyen Doç. Dr. Polat, depresif bireylerin kendi performanslarını gerçekte olduğundan daha kötü tanımlama eğiliminde olduklarına dikkat çekti.
Bu tablolarda bellek depolama sorunundan ziyade dikkat ve konsantrasyon bozukluğunun ön planda yer aldığını belirten Polat, yapılan testlerde ipucu veya hatırlatma desteği sağlandığında performansın belirgin şekilde düzeldiğini aktardı. Doç. Dr. Polat, altta yatan duygudurum bozukluğu tedavi edildiğinde bilişsel şikayetlerin de genellikle ortadan kalktığını ifade etti.
Ayırıcı Tanıda Bu Soruların Cevapları Kritik Rol Oynuyor
Psikiyatrik unutkanlık ile nörolojik unutkanlık arasında bazı net ayırıcı tanı ipuçları olduğunu dile getiren Doç. Dr. Burcu Polat, ailelerin ve uzmanların dikkat etmesi gereken temel noktaları sıraladı. Şikayetin kendisinden ziyade yakınların gözleminin öncelikli olup olmadığının önemine değinen Polat, psikiyatrik durumlarda kişinin kendisi unutkanlıktan yakınırken, nörolojik tablolarda durumu genellikle çevresindekilerin fark ettiğini söyledi.
Zaman içindeki gidişatın dalgalı ya da duygudurumla ilişkili olmasının psikiyatrik nedenleri, istikrarlı bir şekilde kötüye gitmesinin ise nörolojik süreçleri işaret ettiğini belirten Doç. Dr. Polat, her unutkanlığın aynı anlama gelmediğini yineledi. Bazı unutkanlıkların beyin hücrelerinin yıpranmasından, bazılarının ise ruhsal yorgunluk ve üzüntüden kaynaklandığını belirten Polat, ailelerin şu sorulara dikkat ederek doğru desteği zamanında sağlaması gerektiğinin altını çizdi: Şikayet kimden geliyor? Hatırlatınca akıllarına geliyor mu? Yanında keyifsizlik, isteksizlik, uyku ve iştah sorunu var mı? Durum zamanla kötüye mi gidiyor, yoksa dalgalı mı seyrediyor? |
