Stresi Yok Etmeye Değil, Yönetmeye Odaklanın!
Uzmanlar, modern yaşamın kaçınılmaz bir parçası olan stresin tamamen ortadan kaldırılamayacağını, ancak onunla kurulan ilişkinin değiştirilebileceğini vurguluyor.
Bilinçli farkındalık (Mindfulness) ve MBSR uygulamalarının; kişinin stresi daha erken fark etmesine, otomatik tepkilerini yönetmesine ve psikolojik dayanıklılığını güçlendirmesine önemli katkı sunduğu belirtiliyor.
Günümüzün hızlı yaşam temposu, belirsizlikler ve artan sorumlulukların stresi hayatın kaçınılmaz bir parçası haline getirdiğini ifade eden Psikolog Duygu Yılmaz, "Stresin kendisinden çok, kişinin onu nasıl algıladığı ve nasıl karşıladığı ruhsal ve fiziksel sağlığı doğrudan etkiliyor" dedi.
Belirsizlikler Stres Döngüsünü Güçlendiriyor
Belirsizlik dönemlerinde zihnin sıklıkla en olumsuz senaryolara yöneldiğini aktaran Yılmaz, bu sürecin kısır bir döngü yarattığına dikkat çekti:
"Artan stres tehdit algısını güçlendirerek kişinin kendisini olumsuz düşünce döngüsü içinde bulmasına neden oluyor. Bu süreçte işleri erteleme, sosyal yaşamdan uzaklaşma ve günlük yaşamdan geri çekilme gibi davranışlar görülebiliyor. Ancak tam da bu davranışlar, iyi oluşu destekleyen kaynaklardan uzaklaşılmasına neden olarak stres döngüsünü daha da güçlendiriyor."
Nefese Odaklanmak ve Farkındalık Molaları
Mindfulness yaklaşımının düşünceleri mutlak gerçekler olarak kabul etmek yerine onları yargısızca gözlemlemeyi öğrettiğini belirten Psikolog Duygu Yılmaz, nefese odaklanmanın ya da bedendeki gerginliği fark etmenin otomatik tepkiler ile bilinçli kararlar arasında alan açtığını söyledi.
8 Haftalık Bilimsel Program: MBSR
Jon Kabat-Zinn tarafından geliştirilen Mindfulness Temelli Stres Azaltma Programı'nın (MBSR) bu alandaki en yaygın bilimsel yöntemlerden biri olduğunu belirten Yılmaz, 8 haftalık programın içeriğine ilişkin şu bilgileri verdi:
-
Program; mindfulness meditasyonları, beden taraması, nefes farkındalığı, nazik hareket egzersizleri ve günlük yaşam uygulamalarını içerir.
-
Stressiz bir yaşam vaat etmek yerine, stres anında bedendeki değişimleri, düşünce kalıplarını ve otomatik tepkileri fark ettirerek sağlıklı baş etme becerileri kazandırır.
-
Bireye yalnızca "Nasıl sakinleşebilirim?" sorusunu değil; "Bedenim bana ne söylüyor?", "Zihnim hangi düşünce kalıplarına yöneliyor?" ve "Kendime nasıl davranıyorum?" sorularını sordurarak farkındalığı güçlendirir.
Profesyonel Destek Şart Olabilir
Mindfulness uygulamalarının her durumda tek başına yeterli olmayabileceğini hatırlatan Psikolog Duygu Yılmaz; yoğun kaygı, depresyon, panik atak ve travma sonrası stres belirtileri yaşayan kişilerin mutlaka bir ruh sağlığı uzmanına başvurması gerektiğini vurguladı.
Yılmaz sözlerini, "Gerçek iyi oluş, stresi tamamen ortadan kaldırmak değil; onunla daha bilinçli, dengeli ve şefkatli bir ilişki kurabilmekten geçiyor. Kendine iyi bakmanın ilk adımı ise hayatın bütün hareketini susturmaya çalışmadan, o hareketin içinde kendini kaybetmemeyi öğrenmektir" diyerek tamamladı. |
